-
-
77 m
-0 m
0
14
28
56,89 km

Vu 80 fois, téléchargé 3 fois

près de Drogenboom, Flanders (Belgique)

Op 4 augustus 1914 verklaarde Duitsland ons land de oorlog en staken Duitse troepen de Belgische grens over. Negentien dagen later werd het rustige Waregem opgeschrikt
door de eerste Duitse verkenners te paard. Vanaf dan ging het snel. Steeds meer Duitse eenheden passeerden door Waregem en vanaf begin oktober kon je van een bezetting spreken. Naast het gemeentebestuur kwam er een Ortskommandatur die de lakens uitdeelde. Waregem werd ingedeeld als etappengebied,
dat vier jaar lang dienst zou doen als zone van rust en bevoorrading. Pas vanaf eind september 1918 slaagden de geallieerden erin om uit de modderige loopgraven in de
streek rond Ieper los te breken en op te rukken in oostelijke richting. De Waregemnaren voelden het krijgsgeweld naderen. Halfweg oktober begon Legergroep
Vlaanderen met hevige beschietingen op Waregem. De Duitsers bezweken en zetten de terugtocht in. De legergroep – die toen bestond uit het Belgisch leger, vier Franse
legerkorpsen en het Tweede Britse leger – werd eind oktober versterkt met de 37e en 91e Divisie van het Amerikaans Expeditieleger. Veel van deze Amerikaanse mannen hadden reeds actie gezien rond Kemmel en lieten gesneuvelden achter, enkelen werden later begraven in Waregem.
Waypoint

HIPPO.WAR

Het bezoekerscentrum HIPPO.WAR vind je op de tweede verdieping van het gebouw op de Gaverbeekhippodroom. Naast het verhaal van de paarden tijdens de Groote Oorlog krijg je uitleg over de rol van de Amerikanen. Tekst, foto’s, filmpjes, audiofragmenten en vele authentieke artefacten brengen het verhaal van de vier Amerikaanse divisies die in Vlaanderen vochten in 1918. Daarnaast worden heel wat persoonlijke verhalen verteld en kan de bezoeker grasduinen in een uitgebreide databank met informatie over alle soldaten die op de Amerikaanse begraafplaats begraven liggen.

HIPPO.WAR is gratis te bezoeken van woensdag tot en met zondag van 14.00u. tot 18.00u. en op afspraak.

Tussen HIPPO.WAR en Flanders Field American Cemetery werd een wandelroute voorzien, die aangeduid is aan de hand van 411 stoepnagels. Eén voor elke soldaat die begraven ligt, of vermeld staat op de Wall of the Missing, op Flanders Field American Cemetery.

Adres: Holstraat 95, 8790 Waregem • GPS: 3°26’22”O. 50°52’60”N.
hippo.war@waregem.be • www.hippowar.be
Openingsuren: woe-zon, 14u00 – 18u00, van 20 september tot 1 augustus
Waypoint

Amerikaanse begraafplaats Flanders Field

Het Flanders Field American Cemetery, in de volksmond ‘het Amerikaans kerkhof’, is de enige militaire begraafplaats in België van Amerikaanse gesneuvelden uit de Eerste Wereldoorlog. De begraafplaats ligt in een verzorgd park van twee hectare en telt 368 zerken in wit marmer. Vanaf de ijzeren toegangspoort leidt een kleine laan, naar de Memorial Chapel in het midden van het domein. De grafkruisjes staan in vier geledingen rondom de kapel. De naam Flanders Field is gebaseerd op een gedicht geschreven in de loopgraven, door de Canadese Luitenant-Kolonel John Mc Crae. Aan de linkerzijde van het domein bevindt zich een bezoekerscentrum en rechts staat een vijftig voet hoge mast waar dagelijks de Amerikaanse vlag wordt gehesen. De Belgische regering stelde de grond gratis en belastingvrij ter beschikking voor deze permanente begraafplaats.

Op 30 mei 1927 – negen dagen na de historische vlucht over de Atlantische Oceaan – vloog Charles Lindbergh in
zijn Spirit of St. Louis over de begraafplaats om zijn gevallen landgenoten te groeten.

Elk jaar, op de zondag vóór de laatste maandag van mei, wordt op de begraafplaats een herdenkingsdag Memorial Day gehouden voor de Amerikaanse oorlogsslachtoffers.
Waypoint

Spitaalbossen

De Fransen en Amerikanen wilden in de laatste dagen van oktober 1918 oprukken tot Oudenaarde, maar stuitten in de Spitaalbossen op hevige weerstand. Duitse mitrailleursnesten dreven hen uiteen en lokten hevige man-tot-man-gevechten uit, terwijl de rook van neerploffende artilleriegranaten de omgeving grijs kleurde. Op het einde van de Eerste Wereldoorlog kon men hier niet echt meer spreken van ‘bossen’, ze waren sterk uitgedund door granaatinslagen en door de plaatselijke bevolking die hout nodig had als brandstof.

Bij de gevechten om de Spitaalbossen sneuvelde onder meer de Amerikaanse kapitein Leonard Wattelet. Hoewel hij naar huis mocht door gifgasletsels die hij eerder in Frankrijk had opgelopen, verkoos Wattelet bij zijn mannen te blijven. Een noodlottige beslissing,… Op 31 oktober 1918 werden zijn beide benen afgerukt door een granaatinslag. Hij was op slag dood. Enkele dagen na zijn overlijden werd kapitein Wattelet begraven te velde. De familie verkoos om hem niet naar de VS te repatriëren en na verschillende omzwervingen vond hij een definitieve rustplaats op het Flanders Field American Cemetery in Waregem. Coördinaten: Plot A – Rij 02 – Graf 22.
Waypoint

Moregem

Eenmaal de Amerikanen van de 91ste Divisie de Spitaalbossen en Wortegem achter zich lieten, bereikten ze de laatste halte voor Oudenaarde: Moregem. Ook hier braken op 31 oktober 1918 hevige gevechten los met de Duitsers op hun terugtocht.
Een Amerikaan die in deze omgeving ingezet werd, was Samuel Davis. In 1917 verzocht hij om vrijstelling van legerdienst, omdat hij naar eigen zeggen “physical unfit” zou zijn. Het mocht niet baten. Niettegenstaande zijn verzoek om vrijstelling, moet Davis toch een uitstekend soldaat zijn geweest. Zonder enige militaire achtergrond promoveerde hij immers op korte tijd tot sergeant. Samuel Davis liet het leven door artillerievuur, nabij de ‘IJzeren Bareel’ in Moregem. Hij werd eerst in Bevere begraven en werd nadien naar Waregem overgebracht. Op heden vind je zijn definitieve rustplaats op het Flanders Field American Cemetery. Coördinaten: Plot C – Rij 04 – Graf 18.
Ook het dorp Moregem heeft zwaar geleden onder de Slag aan de Schelde. De kerk, het orgel en een aantal kostbare
houten beelden werden vernield. In het gemeentehuis gingen heel wat waardevolle oude archieven van gemeente en schuttersgilde in rook op.
Waypoint

Koppenberg

Voor je Oudenaarde binnenrijdt, zie je in het zuiden de befaamde Koppenberg in Melden liggen. Op deze heuvel bouwden de Duitse troepen tijdens de Eerste Wereldoorlog een heus militair oefenterrein met loopgraven en bomkraters.
Vanop deze hoogte werden de Amerikaanse en Franse troepen bij de bevrijding van Oudenaarde (oktober-november 1918) door de Duitse artillerie onophoudelijk bestookt.
Waypoint

Markt: het stadhuis en de Sint-Walburgakerk

In de laatste dagen van de oorlog voerde de Duitse artillerie zware beschietingen uit op het stadscentrum van Oudenaarde. Onder meer het stadhuis werd op 2 november 1918 door verschillende inslagen getroffen. Gelukkig bleef het stadsarchief gespaard en brak er geen noemenswaardige brand uit. Bovenstaande foto toont Amerikaanse soldaten voor het zwaar getroffen stadhuis en ernaast zijn de verwoestingen aan de Sint-Walburgakerk zichtbaar. Vandaag kan je
voor een drankje terecht in café ‘De Carillon’, een huisje aan de kerk dat het oorlogsgeweld overleefde.
Waypoint

Amerikaans monument op het Tacambaroplein

De Amerikanen zetten hun opmars verder en bereikten Oudenaarde op 1 november 1918. Geheel Zuid-West-Vlaanderen was bevrijd. Veel Amerikaanse troepen bleven toestromen in Oudenaarde om van daaruit de rechter Schelde-oever te veroveren en de Duitse artillerie het zwijgen op te leggen. Enkelen onder hen vernamen daar, op 11 november 1918, dat de oorlog voorbij was. Hiervan getuigt een brief, getekend door vier Amerikaanse soldaten die begin 1919 in Frankrijk verbleven, verlangend naar hun terugkeer huiswaarts:
"De volgende dag trokken we verder naar Audenarde, waar onze commandopost was gehuisvest. Het was daar, op het elfde uur van de elfde dag van de elfde maand 1918, dat we het schitterende nieuws 'FINIS LA GUERRE' hoorden. Het werden prachtige dagen: muziekkorpsen speelden, de zon scheen, vogels floten, geen heen-en-weer vliegende bommen, geen gerommel van kanonnen ... ja, we zijn hier nóg altijd, maar we willen naar huis 'TOOT SWEET'!!!"
Vertaling van een brief ondertekend door W. COYLE, M. NEVIN, G. SESSIONS & B. SHARP, La Ferte-Bernard, 1919.

Het American Battle Monument in Oudenaarde werd in 1936 opgericht door de American Battle Monuments Commission en is een ontwerp van Harry Sternfeld uit Phildadelphia. Het oorlogsmonument, herinnert aan de ‘Slag aan de Schelde’ tijdens het eindoffensief in 1918, meer specifiek aan de bijdrage van de Amerikaanse 37ste en 91ste Divisies in de bevrijding van Oudenaarde.

Op het Oudenaardse Tacambaroplein bevindt zich eveneens een monument ter nagedachtenis van de Belgische gesneuvelde soldaten, gefusilleerden en weggevoerden. Daarenboven vind je er een Frans kilometerpaaltje dat verwijst naar de Voie Sacré waarvan tot op vandaag onduidelijkheid bestaat over hoe het paaltje in Oudenaarde verzeild is geraakt. Wie goed kijkt, ziet ook een bronzen gedenkplaat die herinnert aan de bevrijding van de Tweede Wereldoorlog.
Waypoint

Ohio Bridge

Van het Oudenaardse stadscentrum rijd je verder langs de Schelde tot aan de Ohiobrug die Eine met Nederename verbindt. De metalen brug van voor de Eerste Wereldoorlog werd in 1914 door het Belgisch leger opgeblazen om de Duitse opmars te vertragen. Na de vijandelijke doorbraak trokken de Duitsers er een houten noodbrug op, die ze in oktober 1918 terug vernietigden om de laatste geallieerde opmars voor de Schelde te stuiten. Enkele dagen later legden
eenheden van de 37ste Divisie van het Amerikaans Expeditieleger een tijdelijke pontonbrug aan, met hulp van Franse geniesoldaten. Dit systeem was alles behalve praktisch, want om binnenscheepvaart door te laten moest het middenstuk van deze pontonbrug telkens weggesleept worden. Kort na de Eerste Wereldoorlog werd door de Amerikaanse staat Ohio een permanente constructie geschonken in spanbeton, ter nagedachtenis van de deelname van de 37ste Divisie in de Slag aan de Schelde.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd de brug opnieuw opgeblazen, maar nadien werd ze groter dan voorheen
heropgebouwd. Aan de uiteinden van de brug staan vier beelden van Amerikaanse bizons, waaronder een aantal
bronzen gedenkplaten bevestigd zijn.

Het verdere verloop van deze fietsroute volgt de Amerikanen niet in hun kielzog doorheen de laatste dagen van de Eerste Wereldoorlog. Vanaf dit punt keert de route terug in de richting van Waregem.
Waypoint

Brouwerij Tsjoen en 'de mannen van 8540'

Tussen Wannegem en Kruishoutem, langs de Oudenaardsesteenweg, hadden de Duitsers een militair vliegveld aangelegd. Informatie over de vluchtbewegingen was interessant voor de geallieerden daarom besloten enkele Wannegemse mannen inlichtingen te winnen en deze duivenpost door te spelen. De groep opereerde onder de naam 8540, een getal dat stond voor de kinderen die de mannen hadden. De jachtopziener had acht kinderen. Zijn taak bestond
erin de gedropte duiven op te vangen. Brouwerij Tsjoen had vijf kinderen. Hij deed rondes door de ganse streek en kon daardoor interessante weetjes verzamelen. De gemeentesecretaris had vier kinderen en had door zijn functie zicht op de gestationeerde vijandelijke troepen. De koster was nog vrijgezel en verborg de duiven in de kerktoren. De samenwerking tussen groep 8540 en de geallieerden leidde vaak tot successen, zoals de vernieling van het Duits
reservevliegveld bij Wortegem. Niet alles liep van een leien dakje. De clandestiene operaties van groep 8540 werden bemoeilijkt door de vijandelijke aanwezigheid in het dorp. Zelfs bij brouwer Tsjoen sliepen er twee Duitsers. Daarenboven werd er steeds meer geroddeld over de reisduiven in Wannegem, waardoor de mannen in het laatste oorlogsjaar het iets rustiger moesten houden. Brouwer Charles Tsjoen werd na de oorlog voor zijn spionage-activiteiten
onderscheiden door de Britten met de Intelligence Servic Order Medal.

De brouwerij werd opgericht in de 19de eeuw en later uitgebreid tot een stoombrouwerij. Vanaf 1940 raakte ze bekend als brouwerij ‘de fontein’ en in 1964 werden de activiteiten stopgezet. Zijn nu nog te zien: het brouwershuis aan de straat, een dwarsschuur links op het achtererf en het voormalige brouwerijgebouw rechts.
Waypoint

Kasteel van Herlegem

Engelstaligen hebben het vaak moeilijk om Vlaamse plaatsnamen uit te spreken, dit was ook zo tijdens de Eerste Wereldoorlog. Bovendien gebruikt men in oorlogsomstandigheden beter nooit de echte namen. Je wist maar nooit in wiens handen berichten konden vallen. De Amerikanen hanteerden voor telefoongesprekken onder meer de volgende codenamen:
Wortegem – Oaklawn
Eine – Cliff
Moregem – Clover
Oudenaarde – Lakewood
De Schelde – Defiance
Kruishoutem – Chrysanthen

De Slag bij Waregem was gekend als The Turnip Drive, wat zoveel betekende als ‘de rapendoortocht’. De velden in de omgeving waren niet te vergelijken met de desolate en kapotgeschoten landschappen in de Ieperse frontstreek. Tijdens de bezetting bleef men de velden hier bewerken en de Amerikaanse soldaten pikten rapen op als aanvulling op hun soldatenrantsoen.
Jonkheer Adolphe M. G. van Pottelsberghe de la Potterie was de eigenaar van Herlegem kasteel tijdens de Eerste Wereldoorlog. Hij moest – dik tegen zijn zin – een Duitse artilleriebatterij dulden in zijn park, tot in de ochtend van 31 oktober 1918 de Fransen oprukten vanuit Waregem. Jonkheer Adolphe wees hen waar de Duitsers zaten. Daarenboven organiseerde hij een lazaret om gewonde Fransen de eerste zorgen te kunnen bieden. Later werd hij hiervoor meermaals onderscheiden. In 1981 legde een hevige brand een groot deel van het kasteel in de as. Marie-Thérèse de Lanier woont er, zij was de echtgenote van wijlen Thierry van Pottelsberghe de la Potterie (een verre nazaat van jonkheer Adolphe).
Bij mooi weer is deze immer sympathieke dame vaak buiten en bereid om een praatje te slaan met passanten.
Waypoint

Monument ter nagedachtenis van Michele Chimienti

Michele Chimienti zag het levenslicht in Italië en migreerde naar de Verenigde Staten. Hij werd voor dienst opgeroepen in oktober 1917 en sneuvelde op het einde van de Eerste Wereldoorlog. Over de omstandigheden van zijn overlijden bestaan twijfels. Vooreerst is er geen zekerheid over de datum: officieel is het 1 november 1918, maar andere bronnen vermelden 31 oktober. Vervolgens is ook de oorzaak van zijn overlijden onduidelijk: de ene bron vermeldt killed in action, de andere stelt dat hij stierf door een banaal ongeluk.
Kort na de oorlog plaatste de familie een herdenkingssteen op de plek waar Chimienti het leven verloor, dicht bij het station van Waregem. Deze steen werd in 2002 teruggevonden. De huidige eigenaars van deze plek, plaatsten er recentelijk een nieuwe steen.Op vandaag ligt Michele Chimienti begraven op de militaire begraafplaats Flanders Field in Waregem. Coördinaten: Plot D – Rij 01 – Graf 08.
Waypoint

Kasteel Baron Casier en se Sint-Amandus en Sint-Blasiuskerk

Het oorlogsgeweld trof ook het Waregemse ‘kasteel Baron Casier’. Dit kasteel werd in het midden van de 19e eeuw in neoclassicistische stijl opgetrokken en was lange tijd bewoond door erfgenamen van baron Casier. In 1977 verwierf de gemeente Waregem het domein. Het park, van ongeveer 8 hectare, bezit prachtige oude bomen en beschikt over vijvers met fonteinen. In het kasteel kan je terecht voor een frisse drink of een versnapering. Het aanpalende koetshuis werd
gerenoveerd als tentoonstellingsruimte.
Het is bekend dat de Duitse bezetter vaak metalen opeiste die verwerkt konden worden in oorlogstuig en munitie. Toch bleven de kerkklokken in Waregem tijdens de bezetting ongemoeid, al hadden de Duitsers die dingen wel nauwkeurig geregistreerd. Eind oktober 1918 kreeg het Waregemse centrum echter hevige Duitse artilleriebeschietingen en bombardementen te verduren, om de Franse opmars te hinderen, maar ook om de kerktoren die als observatiepost gebruikt kon worden, te vernielen. Naast de kerk bevindt zich een monument waarmee ‘de gemeente Waereghem’ hulde brengt aan haar gesneuvelde soldaten, civielarbeiders en burgerslachtoffers uit de Eerste Wereldoorlog. Bovenop de gedenkstenen staat een bronzen beeld van een Belgische militair die een lauwerkrans in de lucht steekt. De krans symboliseert heldenmoed, overwinning en eerbetoon. Ook de Waregemse gesneuvelde soldaten, burgerslachtoffers,
terechtgestelden en weggevoerden uit de Tweede Wereldoorlog worden op de gedenkstenen van het monument vermeld.
“Op weg naar het front stopten we af en toe in de verwoeste dorpjes en zo belandden we in Waereghem waar we in een groot wit huis logeerden. Op een avond kwamen er Duitse vliegtuigen over. Ze cirkelden wat rond en kozen toen als het ware ‘ons’ huis uit om te bombarderen. Plots was er het fluitende geluid van de vallende bommen, van neerstortende muren en brekend glas. Ik stond aan de grond genageld. Toen ik van de eerste schok wat bekomen was, vroeg ik naar de andere mannen die op dat ogenblijk met mij in dezelfde kamer waren. Goddank waren ze allemaal veilig. Toen gingen we de schade opmeten. Alle ramen waren uit de muren weggeblazen en de luiken hingen uit hun hengels. Van onder een hoop puin haalden we het lichaam van onze kok. Hij was dood. Terwijl we verder zochten, vonden we verschillende gewonden.”
Vertaling van een brief, ondertekend door W. COYLE, M. NEVIN, G SESSIONS & B. SHARP, La Ferte-Bernard, 1919.

Commentaires

    You can or this trail